HAKKIMIZDA
İLETİŞİM
  .........
yaziID 
259
Eğitimde Yeni Hedefler: 21. Yüzyıl Beceri ve Değerleri
14/09/2015
Ali Rıza Çatal
Eğitimci
Gelişen hayat her alanda olduğu gibi, insan eğitiminde de köklü değişiklikler gerektirmektedir. Çünkü son yüzyılda yaşanan büyük değişim bilgi, beceri, tutum ve alışkanlıklara yeni boyutlar eklemiştir. Bu anlamda geleneksel eğitimin hedeflediği kazanımlar yeni hayatı yönetmek için artık yetersiz kalmaktadır.


Uygar ülkeler, öğretim programlarını 21.yüzyıl beceri ve değerleriyle donatmaya özel bir önem vermektedir. Dünya böyle bir yenilenme içinde yol alırken ülke olarak bizim geleneksel eğitimde ısrarcı olmamız, üçüncü sınıf insan yetiştirmeye aday olduğumuzu göstermektedir. Oysa insanımızın sahip olduğu zihinsel değerler, kesinlikle bunu hak etmemektedir.

Eğitimde değişim zamanıdır.

Bu konuda, başta Milli Eğitim Bakanlığımız olmak üzere, akademik çevrelere, okullarımıza, öğretmenlerimize, anne ve babalara çok önemli görevler düşmektedir.

 

GELENEKSEL EĞİTİM ÖMRÜNÜ TAMAMLAMIŞTIR! 

Küresel düzlemde son yıllarda en çok konuşulan konulardan birisi, belki de en önemlisi insan eğitimidir. Eğitimi yakından izleyen tüm düşünürler ısrarla şunu söylemektedir:

  • Mevcut insan modeliyle, değişen hayatı yönetmek artık mümkün değildir!
  • Çünkü geleneksel eğitim sistemlerinin kazandırdıkları, yeni hayatı yönetmek için yetersiz kalmaktadır.
  • Yetersizlik bireyleri ve toplumları zorlamaktadır.
  • İnsanların maddi varlıkları artsa da, mutlulukları, yaşama sevinçleri, başarıları aynı oranda artmamaktadır. Pek çok insan eski yaşantısını aramaktadır.

     Bu olumsuz tabloyu irdeleyenler, sorgulayıcı bakışlarını insan eğitimine çevirmekte ve  şu uyarıcı yargıyı ifade etmektedir:

  • Öğretim programlarını acil olarak beceri ve değerlerle donatamazsak, insanın içine düştüğü kaotik durum giderek ağırlaşacaktır. Bunu geciktirdiğimiz takdirde yeni nesillere büyük haksızlık etmiş oluruz!

 İNSAN EĞİTİMİNDE DÜNYANIN GERÇEK FOTOĞRAFI

Sözü edilen beceri ve değerler öyle çok bilinmedik şeyler değildir. Bir kısmı insanlığın

hafızasında kayıtlı olan, bir kısmı ise değişen hayatın ihtiyaç haline getirdiği kazanımlardır. Ancak, öğrenme tercihindeki yanılsamalar nedeniyle, bu beceri ve değerlerin pek çoğu dikkatlerden uzak kalmaktadır.

Bu bağlamda, ülkemiz eğitim sisteminde en büyük yanılsama bilgi takıntısında yoğunlaşmaktadır.  Uygulamakta olduğumuz yerel ve merkezi sınavların bilgi ölçer nitelikte olması, bilgi takıntısını derinleştiren yaklaşımlardan biridir. Bu yaklaşım insan niteliğimize de aynen yansımakta, zihinsel beceri gerektiren ölçümlerde çocuklarımız, gelişmiş ülke çocuklarının çok gerisinde yer almaktadır. PIRLS, TIMSS ve PISA sonuçları, bunu kesin biçimde kanıtlamaktadır.

Başka bir gerçek de şudur:

Bazı ülkelerin bu sınavlarda önde olması, o ülkelerde eğitimin eksiksiz olduğu anlamına gelmemektedir. Bu, görece bir iyiliktir ve o ülkelerde de 21. yy.  beceri  ve değerlerinden  kaynaklanan derin boşluklar bulunmaktadır. Zaten 21. yy beceri  ve değerlerine acil ihtiyaç olduğu da, öncelikle bu ülkelerdeki bilim insanları tarafından gündeme getirilmektedir.

 21. YÜZYIL BECERİ VE DEĞERLERİ NELERDİR?

 21. yy. beceri ve değerleri, küresel yeterlikler ya da yaşam becerileri olarak da tanımlanan eğitimsel niteliklerdir. Bu niteliklerin eksikliğini pek çok kişi günlük hayatında birebir yaşamaktadır.

Değişik kaynaklarda, farklı başlıklar altında listelenen 21. yy. beceri ve değerlerinden belli başlı olanları şunlardır:

 A. Duygu ve düşüncelerini yazılı ve sözlü olarak etkili şekilde anlatma:

  1. Hayal kurma, kurgulama
  2. Yaratıcılığını kullanma
  3. Alternatif düşünme
  4. Sesini doğru ve etkili kullanma
  5. Başarılı şekilde iletişim kurma
  6. Empati kurarak davranma
  7. Duygularını yönetme
  8. Özgüveni ölçülü kullanma
  9. Teknolojiden yararlanma
  10. Etkili sunum yapma

    B. Dinlediklerini, okuduklarını ve izlediklerini nitelikli anlama:

  11. Gelişmiş düzeyde dikkate sahip olma
  12. Sorgulama
  13. Eleştirel ve bilimsel düşünme
  14. Beynine ulaşan uyaranları filtreleme
  15. Sorgulama
  16. Analitik düşünme
  17. Analiz etme, sentezleme
  18. Akıl yürütme, mantıklı şekilde yorumlama
  19. Doğru çıkarım yapma, yorumlama
  20. Objektif değerlendirme
  21. Bilgi kaynaklarına hızlı ulaşma ve ulaştığı bilgilerden doğru yararlanma

     C. Yaşam kalitesini artıran beceri ve değerler:

  22. Sorun çözme
  23. Beden ve ruh sağlığını koruma
  24. Mutlu olmayı bilme
  25. Çevresiyle barışık yaşama
  26. Zamanı doğru ve verimli kullanma

    D. Doğayı ve yaşamı güzelleştiren değerler ve davranışlar:

  27. Sevgi, saygı, hoşgörü
  28. Uzlaşma ve paylaşma
  29. Yardımlaşma ve iyilik yapma
  30. Doğru davranma, dürüst olma
  31. Aklını vicdani kullanma
  32. Doğayı koruma
  33. Kaynakları ölçülü kullanma
  34. Tasarruf etme

 

NE YAPILMALIDIR?

 Şimdilerde ekonomik sorunlar, mülteci akınları ve bölgesel savaşlar insanlığın günlük programlarında önde görünse de, insan eğitimi gündemin ilk sıralarındaki yerini korumaktadır. Bu yazının okunduğu şu saatlerde, dünyanın pek çok yerinde eğitim toplantıları yapılmakta ve stratejiler tartışılmaktadır. Kuşku yok ki, bu toplantıların ilk başlığı 21. yüzyıl beceri ve değerleridir. Çünkü bilinmektedir ki, siyasetten ekonomiye, savaştan barışa kadar her sorunun temelinde insan eğitimindeki eksiklikler yatmaktadır.

 Ülkemizde de son zamanlarda üzerinde en çok konuşulan eğitim konularından biri 21. yüzyıl beceri ve değerleridir. Hatta bazı seçkin okullar bu yeterlilikleri öğrencilerine kazandıracaklarını söyleyerek anne ve babalardan yoğun ilgi görmektedir. Konunun gündeme alınması bile başlı başına sevindiricidir.

Ne var ki, bu beceri ve değerleri kazandırmak, onları söylemek kadar kolay olmamaktadır.

Bu amaçla yapılacak çalışmalar öncelikle köklü bir paradigma değişikliği ve yeni teknikler gerektirmektedir.

                Gelecek yazımda bu önemli ayrıntıyı paylaşmak istiyorum.

 
BUGÜN 5730 KERE
OKUNDU
1 YORUM
YAPILDI
 
   
144
Ayhan İLİK
Değişen dünyanın ihtiyaçlarını düşünerek ülkedeki eğitim sistemini yeniden dizayn etmek sizin de ana başlıklarından bahsettiğiniz üzere bir zorunluluk olarak karşımızda duruyor. Umarım tüm yazılanlar, çizilenler ve sizin yazılarınız etkisini gösterir ve değişime, gelişime bir nebze olsun katkıda bulunur.
21:36:45 13/10/2015

EN SON EKLENEN

Sınav Kaygısını Yönetmek: Aileler Ne Yapabilir?
BU KATEGORİDEN

Sınav Kaygısını Yönetmek: Aileler Ne Yapabilir?
EN ÇOK OKUNAN
Öğretmen - veli ilişkisi: Çatışma değil işbirliği
ETKİNLİK TAKVİMİ

Calendar
Title and navigation
<<<Mayıs 2019>>>
Mayıs 2019
 PSÇPCCP
18293012345
196789101112
2013141516171819
2120212223242526
22272829303112
233456789

LİSTE OLARAK GÖR
YORUMLARINIZ

LİSTE OLARAK GÖR

UZMANLAR

En Son Yapılan Yorumlar
  Ali Rıza Çatal Eğitimci  
 
  Gülin Sezin Özel Sezin Okulu Kurucusu  
 
  Halide Karaarslan Anasınıfı Akademik Koordinatör  
 
  Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık Birimi Özel Sezin Okulu Rehberlik Birimi  
 
LİSTE OLARAK GÖR



ABONE OLÜCRETSİZ BÜLTEN ABONELİĞİ

Eğitim ve Ötesi'nden haberleri düzenli olarak e-posta adresinize almak için abone olun.


BİZİ FACEBOOK'TA TAKİP EDİN